સંપૂર્ણ શિવ તાંડવ સ્તોત્ર ગુજરાતી અર્થ સાથે | Shiv Tandav Stotram (PDF)
Last update: 25 July 2026
ભગવાન શિવની સ્તુતિ માટે અનેક સ્તોત્રો રચાયા છે, પરંતુ તેમાંથી સૌથી પ્રચંડ, ઉર્જાવાન અને શક્તિશાળી જો કોઈ સ્તોત્ર હોય તો તે છે શિવ તાંડવ સ્તોત્ર (Shiv Tandav Stotram).
આ સ્તોત્રની રચના કોઈ દેવ કે ઋષિએ નહીં, પરંતુ સ્વયં લંકાપતિ રાવણે કરી હતી. જ્યારે અહંકારમાં આવીને રાવણે કૈલાસ પર્વત ઊંચકવાનો પ્રયાસ કર્યો, ત્યારે મહાદેવે પોતાના પગના અંગૂઠા માત્રથી કૈલાસને દબાવી દીધો. પીડાથી બૂમ પાડી ઉઠેલા રાવણે મહાદેવને પ્રસન્ન કરવા માટે જે છંદોબદ્ધ સ્તુતિ ગાઈ, તે જ આ શિવ તાંડવ સ્તોત્ર છે.
GujaratiMitra ના આ વિશેષ લેખમાં અમે તમને શિવ તાંડવ સ્તોત્રના તમામ ૧૫ શ્લોક (૧૦૦% સાચા ઉચ્ચાર સાથે) અને તેનો સરળ ગુજરાતી અર્થ (Gujarati Meaning) આપી રહ્યા છીએ.
Contents (અનુક્રમણિકા)
શિવ તાંડવ સ્તોત્ર (Video)
આ સ્તોત્ર ગાવા માટે શ્વાસોચ્છવાસ અને ઉચ્ચારણ બહુ મહત્વના છે. પાઠ શરૂ કરતા પહેલા નીચેનો વિડીયો સાંભળવો હિતાવહ છે.
સંપૂર્ણ શિવ તાંડવ સ્તોત્ર ગુજરાતી અર્થ સાથે (Shiv Tandav Stotram in Gujarati)
શ્લોક ૧:
જટાટવીગલજ્જલપ્રવાહપાવિતસ્થલે,
ગલેઽવલંબ્ય લંબિતામ્ ભુજંગતુંગમાલિકામ્ |
ડમડ્ડમડ્ડમડ્ડમન્નિનાદવડ્ડમર્વયમ્,
ચકાર ચંડતાંડવમ્ તનોતુ નઃ શિવઃ શિવમ્ || ૧ ||
ગુજરાતી અર્થ: જેમની જટારૂપ વનમાંથી વહેતી ગંગાજીના જળથી પવિત્ર થયેલા ગળામાં મોટો સાપ માળાની જેમ લટકી રહ્યો છે, અને જેમના હાથમાં રહેલું ડમરુ 'ડમ ડમ' અવાજ કરી રહ્યું છે, તેવા પ્રચંડ તાંડવ કરનાર ભગવાન શિવ અમારું કલ્યાણ કરે.
શ્લોક ૨:
જટાકટાહસંભ્રમભ્રમન્નિલિમ્પનિર્ઝરી,
વિલોલવીચિવલ્લરીવિરાજમાનમૂર્ધનિ |
ધગદ્ધગદ્ધગજ્જ્વલલ્લલાટપટ્ટપાવકે,
કિશોરચંદ્રશેખરે રતિઃ પ્રતિક્ષણમ્ મમ || ૨ ||
ગુજરાતી અર્થ: જેમના જટાજૂટમાં સ્વર્ગની નદી ગંગાના ઉછળતા મોજાં શોભી રહ્યા છે, જેમના વિશાળ મસ્તક પર અગ્નિ ધગધગી રહ્યો છે અને જેમના મસ્તક પર બાળચંદ્ર (બીજનો ચંદ્ર) વિરાજમાન છે, તેવા ભગવાન શિવમાં મારી પ્રીતિ પ્રતિક્ષણ વધતી રહે.
શ્લોક ૩:
ધરાધરેંદ્રનંદિનીવિલાસબંધુબંધુર,
સ્ફુરદ્દિગંતસંતતિપ્રમોદમાનમાનસે |
કૃપાકટાક્ષધોરણીનિરુદ્ધદુર્ધરાપદિ,
ક્વચિદ્દિગંબરે મનો વિનોદમેતુ વસ્તુનિ || ૩ ||
ગુજરાતી અર્થ: પર્વતરાજ હિમાલયની પુત્રી પાર્વતીજીના વિલાસપૂર્ણ સાથી, જેમના મનની પ્રસન્નતા સમગ્ર દિશાઓમાં વ્યાપી છે, અને જેમની કૃપાદ્રષ્ટિ માત્રથી મોટી આપત્તિઓ દૂર થઈ જાય છે, તેવા દિગંબર શિવમાં મારું મન આનંદ પામે.
શ્લોક ૪:
જટાભુજંગપિંગલસ્ફુરત્ફણામણિપ્રભા,
કદંબકુંકુમદ્રવપ્રલિપ્તદિગ્વધૂમુખે |
મદાંધસિંધુરસ્ફુરત્ત્વગુત્તરીયમેદુરે,
મનો વિનોદમદ્ભુતમ્ બિભર્તુ ભૂતભર્તરિ || ૪ ||
ગુજરાતી અર્થ: જેમના જટામાં રહેલા નાગની ફણના મણિઓનો પ્રકાશ દિશાઓ રૂપી સ્ત્રીઓના મુખ પર સિંદૂર સમાન લાગે છે, અને જેમને મદમસ્ત હાથીના ચર્મનું વસ્ત્ર ધારણ કર્યું છે, તેવા ભૂતોના નાથ શિવમાં મારું મન અદ્ભુત આનંદ પામે.
શ્લોક ૫:
સહસ્રલોચનપ્રભૃત્યશેષલેખશેખર,
પ્રસૂનધૂલિધોરણી વિધૂસરાંઘ્રિપીઠભૂઃ |
ભુજંગરાજમાલયા નિબદ્ધજાટજૂટકઃ,
શ્રિયૈ ચિરાય જાયતામ્ ચકોરબંધુશેખરઃ || ૫ ||
ગુજરાતી અર્થ: ઇન્દ્ર વગેરે દેવતાઓના મસ્તક પર રહેલા પુષ્પોની ધૂળથી જેમના ચરણ કમળ રંગાયેલા છે, જેમણે નાગરાજની માળાથી જટા બાંધી છે, અને મસ્તક પર ચંદ્રમા ધારણ કર્યો છે, તે ભગવાન શિવ મને ચિરકાળ માટે સંપત્તિ આપે.
શ્લોક ૬:
લલાટચત્વરજ્વલદ્ધનંજયસ્ફુલિંગભા,
નિપીતપંચસાયકમ્ નમન્નિલિમ્પનાયકમ્ |
સુધામયૂખલેખયા વિરાજમાનશેખરમ્,
મહાકપાલિસંપદે શિરોજટાલમસ્તુ નઃ || ૬ ||
ગુજરાતી અર્થ: જેમના કપાળ પર બળતા અગ્નિની જ્વાળાઓએ કામદેવને ભસ્મ કરી દીધો હતો, જેમને દેવરાજ ઇન્દ્ર પ્રણામ કરે છે, અને જેમના મસ્તક પર અમૃતમય ચંદ્રની કળા શોભે છે, તે મહાકપાલી શિવ અમને સિદ્ધિ પ્રદાન કરે.
શ્લોક ૭:
કરાલભાલપટ્ટિકાધગદ્ધગદ્ધગજ્જ્વલદ્,
ધનંજયાહુતીકૃતપ્રચંડપંચસાયકે |
ધરાધરેંદ્રનંદિનીકુચાગ્રચિત્રપત્રક,
પ્રકલ્પનૈકશિલ્પિનિ ત્રિલોચને રતિર્મમ || ૭ ||
ગુજરાતી અર્થ: જેમના કપાળ પર ભયંકર રીતે ધગધગતા અગ્નિમાં પ્રચંડ કામદેવ હોમાઈ ગયા, અને જે પાર્વતીજીના સ્તનો પર ચિત્રામણ કરવામાં એકમાત્ર કુશળ કલાકાર છે, તેવા ત્રિલોચન શિવમાં મારી પ્રીતિ રહે.
શ્લોક ૮:
નવીનમેઘમંડલીનિરુદ્ધદુર્ધરસ્ફુરત્,
કુહૂનિશીથિનીતમઃ પ્રબંધબદ્ધકંધરઃ |
નિલિમ્પનિર્ઝરીધરસ્તનોતુ કૃત્તિસિંધુરઃ,
કલાનિધાનબંધુરઃ શ્રિયમ્ જગદ્ધુરંધરઃ || ૮ ||
ગુજરાતી અર્થ: નવા વાદળોના સમૂહ જેવો જેમનો શ્યામ કંઠ અમાસની મધ્યરાત્રિના ગાઢ અંધકાર સમાન શોભે છે, જેઓ ગંગાને ધારણ કરે છે, ગજચર્મ પહેરે છે, અને જે જગતનો ભાર વહન કરે છે, તે ચંદ્રશેખર શિવ અમને કલ્યાણ આપે.
શ્લોક ૯:
પ્રફુલ્લનીલપંકજપ્રપંચકાલિમપ્રભા,
વિડંબિકંઠકંધરારુચિપ્રબદ્ધકંધરમ્ |
સ્મરચ્છિદમ્ પુરચ્છિદમ્ ભવચ્છિદમ્ મખચ્છિદમ્,
ગજચ્છિદાંધકચ્છિદમ્ તમંતકચ્છિદમ્ ભજે || ૯ ||
ગુજરાતી અર્થ: ખીલેલા નીલકમળ સમાન શ્યામ કાંતિવાળા ગળાથી શોભતા, જે કામદેવનો, ત્રિપુરાસુરનો, ભવસાગરનો, દક્ષના યજ્ઞનો, ગજાસુરનો, અંધકાસુરનો અને યમરાજનો પણ નાશ કરનાર છે, તે શિવને હું ભજું છું.
શ્લોક ૧૦:
અખર્વસર્વમંગલા કલાકોદમ્બમંજરી,
રસપ્રવાહમાધુરી વિજૃંભણામધુવ્રતમ્ |
સ્મરાંતકમ્ પુરાંતકમ્ ભવાંતકમ્ મખાંતકમ્,
ગજાંતકાંધકાંતકમ્ તમંતકાંતકમ્ ભજે || ૧૦ ||
ગુજરાતી અર્થ: જેઓ કલ્યાણકારી માતા પાર્વતીના સૌંદર્ય રૂપી કદંબ પુષ્પના મધુર રસને ચાખનાર ભમરા સમાન છે, જેઓ કામદેવ, ત્રિપુરાસુર, ભવબંધન, યજ્ઞ, ગજાસુર, અંધકાસુર અને યમનો અંત કરનાર છે, તે શિવને હું ભજું છું.
શ્લોક ૧૧:
જયત્વદભ્રવિભ્રમભ્રમદ્ભુજંગમશ્વસદ્,
વિનિર્ગમત્ક્રમસ્ફુરત્કરાલભાલહવ્યવાટ્ |
ધિમિદ્ધિમિદ્ધિમિધ્વનન્મૃદંગતુંગમંગલ,
ધ્વનિક્રમપ્રવર્તિતપ્રચંડતાંડવઃ શિવઃ || ૧૧ ||
ગુજરાતી અર્થ: અત્યંત વેગથી ફરતા નાગના ફૂંફાડાથી જેમના કપાળનો અગ્નિ પ્રચંડ બની રહ્યો છે, અને જેઓ મૃદંગના 'ધિમિ ધિમિ' એવા મંગળ અવાજ સાથે પ્રચંડ તાંડવ નૃત્ય કરી રહ્યા છે, તે શિવનો જય થાઓ.
શ્લોક ૧૨:
દૃષદ્વિચિત્રતલ્પયોર્ભુજંગમૌક્તિકસ્રજોર્,
ગરિષ્ઠરત્નલોષ્ઠયોઃ સુહૃદ્વિપક્ષપક્ષયોઃ |
તૃણારવિંદચક્ષુષોઃ પ્રજામહીમહેંદ્રયોઃ,
સમપ્રવૃત્તિકઃ કદા સદાશિવમ્ ભજામ્યહમ્ || ૧૨ ||
ગુજરાતી અર્થ: પથ્થર અને સુંદર પથારીમાં, સાપ અને મોતીની માળામાં, રત્ન અને માટીમાં, મિત્ર અને શત્રુમાં, ઘાસ અને કમળ સમાન આંખવાળી સ્ત્રીમાં, પ્રજા અને રાજામાં જે સમાન ભાવ રાખે છે, તેવા સદાશિવને હું ક્યારે ભજીશ?
શ્લોક ૧૩:
કદા નિલિંપનિર્ઝરીનિકુંજકોટરે વસન્,
વિમુક્તદુર્મતિઃ સદા શિરઃસ્થમંજલિં વહન્ |
વિલોલલોલલોચનો લલાટભાલલગ્નકઃ,
શિવેતિ મંત્રમુચ્ચરન્ કદા સુખી ભવામ્યહમ્ || ૧૩ ||
ગુજરાતી અર્થ: ક્યારે હું ગંગા કિનારે ગુફામાં રહીને, ખરાબ વિચારોથી મુક્ત થઈને, માથા પર હાથ જોડીને, કપાળ પર ભસ્મ લગાવીને, 'શિવ શિવ' મંત્રનો જાપ કરતો સુખી થઈશ?
શ્લોક ૧૪:
ઇમમ્ હિ નિત્યમેવમુક્તમુત્તમોત્તમમ્ સ્તવમ્,
પઠન્સ્મરન્બ્રુવન્નરો વિશુદ્ધિમેતિ સંતતમ્ |
હરે ગુરૌ સુભક્તિમાશુ યાતિ નાન્યથા ગતિમ્,
વિમોહનમ્ હિ દેહિનામ્ સુશંકરસ્ય ચિંતનમ્ || ૧૪ ||
ગુજરાતી અર્થ: જે મનુષ્ય આ ઉત્તમોત્તમ સ્તોત્રનો દરરોજ પાઠ કરે છે અથવા સાંભળે છે, તે સદાય પવિત્ર રહે છે, ભગવાન શિવમાં ઉત્તમ ભક્તિ પ્રાપ્ત કરે છે અને ભ્રમમાંથી મુક્ત થાય છે.
શ્લોક ૧૫:
પૂજાવસાનસમયે દશવક્ત્રગીતમ્,
યઃ શંભુપૂજનપરમ્ પઠતિ પ્રદોષે |
તસ્ય સ્થિરામ્ રથગજંદ્રતુરંગયુક્તામ્,
લક્ષ્મીમ્ સદૈવ સુમુખીમ્ પ્રદદાતિ શંભુઃ || ૧૫ ||
ગુજરાતી અર્થ: જે શિવભક્ત પૂજાના અંતે અને ખાસ કરીને પ્રદોષ કાળમાં રાવણ દ્વારા ગવાયેલા આ સ્તોત્રનો પાઠ કરે છે, ભગવાન શિવ તેને રથ, હાથી, ઘોડા અને સદાય માટે સ્થિર લક્ષ્મી પ્રદાન કરે છે.
શિવ તાંડવ સ્તોત્ર PDF ડાઉનલોડ (Free Download)
તમે આ સંપૂર્ણ સ્તોત્ર તેના અર્થ સાથે offline વાંચવા માંગતા હોવ, તો નીચે આપેલા બટન પર ક્લિક કરીને શિવ તાંડવ સ્તોત્રની પીડીએફ (Shiv Tandav Stotram PDF in Gujarati) ફ્રીમાં ડાઉનલોડ કરી શકો છો.
શિવ તાંડવ સ્તોત્રના પાઠ કરવાના ફાયદા (Benefits)
ફાયદાઓ (Pros):- ભયમાંથી મુક્તિ: આ સ્તોત્રનો પાઠ કરવાથી મનમાંથી ગમે તેવો ડર અને નકારાત્મકતા દૂર થાય છે.
- વાણીની શુદ્ધિ: સંસ્કૃતના આ ભારે શબ્દોનું યોગ્ય ઉચ્ચારણ કરવાથી વાણી સ્પષ્ટ થાય છે અને આત્મવિશ્વાસ વધે છે.
- આર્થિક સમૃદ્ધિ: સ્તોત્રના ૧૫મા શ્લોક મુજબ, પ્રદોષ કાળમાં આનો પાઠ કરનારને ક્યારેય ધનની કમી રહેતી નથી.
વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQs)
શિવ તાંડવ સ્તોત્રનો પાઠ ક્યારે કરવો જોઈએ?
સામાન્ય રીતે શિવ તાંડવ સ્તોત્રનો પાઠ પ્રદોષ કાળમાં (સાંજના સમયે) અથવા સવારે પૂજા દરમિયાન કરવો સૌથી ઉત્તમ માનવામાં આવે છે.
શું સ્ત્રીઓ શિવ તાંડવ સ્તોત્રનો પાઠ કરી શકે?
હા, ભક્તિભાવથી કોઈપણ વ્યક્તિ શિવ તાંડવ સ્તોત્રનો પાઠ કરી શકે છે. જોકે, શુદ્ધતા અને સાચા ઉચ્ચારણનું વિશેષ ધ્યાન રાખવું જોઈએ.
નોંધ: શિવ તાંડવ સ્તોત્રનો પાઠ કરતી વખતે ઉચ્ચારણની શુદ્ધતાનું ખાસ ધ્યાન રાખવું જોઈએ. શરૂઆતમાં ઓડિયો સાંભળીને ધીમે ધીમે પાઠ કરવાની પ્રેક્ટિસ કરવી હિતાવહ છે.

વાર્તાલાપમાં જોડાઓ